Lumeny zamiast watów
Przez dziesięciolecia moc żarówki w watach (W) była wystarczającym wskaźnikiem jej jasności, ponieważ wszystkie żarówki były wolframowe i miały zbliżoną efektywność. Po upowszechnieniu technologii LED sam watt przestał mówić cokolwiek o jasności — żarówka LED pobierająca 8 W może świecić równie jasno jak tradycyjna 60 W.
Właściwą miarą jasności jest lumen (lm). Do określenia efektywności danego źródła służy wskaźnik lm/W (lumenów na wat).
| Jasność (lm) | Tradycyjna (W) | Halogen (W) | CFL (W) | LED (W) |
|---|---|---|---|---|
| ~250 lm | 25 | 18 | 6 | 3 |
| ~450 lm | 40 | 30 | 9 | 5 |
| ~800 lm | 60 | 52 | 13 | 8–10 |
| ~1100 lm | 75 | 65 | 18 | 12–14 |
| ~1600 lm | 100 | 72 | 20 | 15–18 |
Porównanie poboru mocy (baza: 800 lm)
.jpg)
Poniższy wykres słupkowy porównuje pobór mocy różnych technologii dla uzyskania jasności ok. 800 lumenów (ekwiwalent żarówki 60 W):
Roczne koszty eksploatacji
Przy założeniu:
- Cena energii elektrycznej: 0,80 zł/kWh (orientacyjna cena detaliczna w Polsce w 2025 r.)
- Czas pracy: 4 godziny dziennie = 1460 h/rok
- Jedna żarówka ~800 lm
| Technologia | Moc (W) | Zużycie (kWh/rok) | Koszt energii (zł/rok) | Trwałość (h) |
|---|---|---|---|---|
| LED | 8 | 11,7 | 9,36 | 25 000 |
| CFL | 13 | 19,0 | 15,18 | 10 000 |
| Halogen | 52 | 75,9 | 60,74 | 3 000 |
| Tradycyjna | 60 | 87,6 | 70,08 | 1 000 |
Różnica rocznego kosztu energii między LED (9,36 zł) a tradycyjną (70,08 zł) wynosi ok. 60,72 zł na jedną żarówkę przy 4 h dziennej eksploatacji. W przypadku kilku, kilkunastu punktów świetlnych w mieszkaniu roczne oszczędności mogą wynieść kilkaset złotych.
Czas zwrotu inwestycji
Żarówki LED są droższe w zakupie niż halogenowe lub CFL, jednak szybko zwracają tę różnicę poprzez niższe rachunki za prąd. Przykładowe wyliczenie dla pary żarówek 800 lm:
- Cena LED: 12 zł
- Cena halogenu: 3 zł
- Różnica w cenie zakupu: 9 zł
- Roczna oszczędność na energii (LED vs halogen): ok. 51 zł
- Czas zwrotu: ok. 2,1 miesiąca
Wymiana halogenów na LED jest najbardziej opłacalna w pomieszczeniach z wieloma punktami świetlnymi (np. kuchnia z 6–8 oprawami sufitowymi GU10). Przy jednej lampce nocnej różnica w rachunkach będzie minimalna, ale trwałość LED i tak jest zdecydowaną zaletą.
Etykieta energetyczna UE
Od marca 2021 r. w Unii Europejskiej obowiązuje nowy system etykiet energetycznych dla żarówek. Skala klas zmieniona z A+++ na uproszczoną A–G, przy czym:
- Klasy A i B — najlepsze żarówki LED, wysoka efektywność (>120 lm/W)
- Klasy C i D — standardowe LED i wybrane CFL
- Klasy E i niżej — halogeny i źródła o niskiej efektywności
Etykieta zawiera również informacje o strumieniu świetlnym (lm), temperaturze barwowej (K) i wskaźniku oddawania barw (CRI/Ra).